Meslek Hastalığı Dilekçesi Yazdır: Hastalığın İşten Geldiğini Kayda Geçirmek

Meslek hastalığı, iş kazasından farklı olarak bir anda olmaz. Yıllarca solunan toz, sürekli maruz kalınan gürültü, tekrar eden aynı hareket ya da kimyasallar yavaş yavaş iz bırakır. Bu yüzden meslek hastalığı dilekçelerinde asıl zorluk, hastalığın varlığını değil, onun işten kaynaklandığını göstermektir. Hastalık teşhisini hekiminiz koyar; hastalığın meslekten geldiğini ise resmî olarak kabul ettirmeniz gerekir. Bu sayfa o kabul sürecini anlatıyor.

Önce sırayı doğru kurun: Tespit, sonra tazminat

Meslek hastalığıyla ilgili iki ayrı mücadele vardır ve çoğu kişi bunları karıştırır. Birincisi, hastalığın meslek hastalığı olduğunun Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından kabul edilmesidir. Bu kabul, Kurumun size sağlayacağı haklar açısından belirleyicidir. İkincisi, işverenden zararınızın tazmin edilmesidir.

Bu sayfa birinci aşamayla ilgili. Tazminat talebini ve davasını meslek hastalığı tazminat dilekçesi sayfasında ayrıca ele aldım. Sırayı doğru kurmak önemlidir; çünkü tazminat davasında mahkeme de hastalığın meslekten kaynaklanıp kaynaklanmadığına bakacaktır ve bu konuda elinizde Kurumun ya da mahkemenin bir tespiti olması işinizi kolaylaştırır.

Hastalığın işten geldiğini nasıl gösterirsiniz?

Meslek hastalığı başvurusunun gücü üç sorunun cevabına dayanır: Ne kadar süre, hangi işte, neye maruz kaldınız? Dilekçeyi yazmadan önce bu üç sorunun cevabını belgeleyen bir dosya hazırlayın.

Çalışma geçmişiniz

Hangi işyerlerinde, hangi tarihler arasında çalıştığınızı resmî kayıttan alın. e-Devlet'teki SGK tescil ve hizmet dökümü bu bilgiyi işyeri bazında verir. Kayıtta görünmeyen çalışmalarınız varsa, bunlar ayrı bir sorundur ve önce o çalışmanın tespiti gerekebilir.

Yaptığınız iş ve maruziyet

Hizmet dökümü yalnızca hangi işyerinde çalıştığınızı gösterir, ne iş yaptığınızı göstermez. Bu yüzden görevinizi ve maruz kaldığınız etkeni ayrıca anlatmanız gerekir: "Döküm bölümünde kalıpçı olarak çalıştım, silis tozuna maruz kaldım" gibi somut bir cümle. Bunu destekleyen belgeler şunlardır:

• İşe giriş ve periyodik muayene kayıtları (işyeri hekiminin tuttuğu sağlık dosyası).
• İşyerinde yapılan ortam ölçümleri: toz, gürültü, kimyasal ölçüm raporları.
• Görev tanımınızı ya da çalıştığınız bölümü gösteren belgeler, çalışma belgesi.
• Aynı bölümde çalışmış iş arkadaşlarınızın adları.

Tıbbi belgeler

Hastalığınızın teşhisini ve seyrini gösteren raporlar, tahliller, epikriz. Hekiminizin raporunda hastalığın mesleki kaynaklı olabileceğine dair bir değerlendirme varsa, o sayfa dosyanın en önemli belgelerinden biridir.

İşverenden sağlık dosyanızın ve ölçüm raporlarının bir örneğini istemek için yazılı talepte bulunabilirsiniz. Çalışma belgesi için ayrı bir talep yolu var; nasıl isteneceğini çalışma belgesi talep dilekçesi sayfasında anlattım.

Meslek hastalığı dilekçesinde dikkat edilmesi gerekenler

SGK'ya meslek hastalığı tespiti için başvuru yaparken kanunda sizi bağlayan bir başvuru süresi bulamadım; ancak bu, beklemenin zararsız olduğu anlamına gelmez. Maruziyetin üzerinden ne kadar zaman geçerse işyeri kayıtlarına ve tanıklara ulaşmak o kadar zorlaşır. Daha önemlisi, işverene karşı tazminat talebinin zamanaşımı vardır; bunu kardeş sayfada anlattım.

• Dava açmadan önce SGK'ya başvurmak zorunludur. 5510 sayılı Kanun'dan doğan uyuşmazlıklarda doğrudan dava açılamaz; önce Kuruma yazılı başvuru yapılır (7036 m.4/1).
• Arabuluculuk gerekmez. Meslek hastalığına ilişkin tespit davalarında arabulucuya başvurma şartı aranmaz (7036 m.3/3). Arabuluculuk bürosuna gitmeniz zaman kaybı olur.
• Tüm işyerlerini yazın. Hastalığa yol açan maruziyet birden fazla işyerinde gerçekleşmiş olabilir. Yalnızca son işvereni yazmak, önceki yılların maruziyetini dosyanın dışında bırakır.
• Hastalığın adını tıbbi belgedeki gibi yazın. Kendi ifadenizle "akciğerim bozuldu" yerine raporda geçen teşhisi aynen aktarın.
• Kurumdan ne istediğinizi açıkça söyleyin. "Hastalığımın meslek hastalığı olduğunun tespitini ve bu kapsamda gerekli incelemenin yapılmasını talep ederim" gibi tek ve net bir talep yazın.

Nereye verilir: SGK il müdürlüğü, sonra iş mahkemesi

SGK başvurusu: Dilekçeyi ikamet ettiğiniz yerdeki ya da son çalıştığınız işyerinin bağlı olduğu SGK il müdürlüğüne veya sosyal güvenlik merkezine verirsiniz. Elden verirken iki nüsha hazırlayın, birine evrak kayıt numarası ve tarih aldırın. İadeli taahhütlü posta da kullanılabilir; posta makbuzunu saklayın.

İş mahkemesi: Kurum başvurunuzu reddederse ya da cevap vermezse, Kuruma karşı iş mahkemesinde meslek hastalığının tespiti davası açılır. SGK'nın taraf olduğu uyuşmazlıklarda görevli mahkeme iş mahkemesidir; ayrı bir sosyal güvenlik mahkemesi yoktur (7036 m.5/1-b). Dilekçeyi adliyenin tevzi bürosuna mahkeme ve davalı sayısı kadar nüsha ile verebilir ya da e-imza veya mobil imza ile UYAP Vatandaş Portal üzerinden gönderebilirsiniz.

2026 yılı için iş mahkemesinde başvurma harcı 732 TL'dir. Tespit davaları konusu parayla ölçülmeyen davalardandır ve bunlarda maktu karar harcı da 732 TL'dir. Gider avansı, taraf sayısının 5 katı tebligat ücreti ile 530 TL'nin toplamı olarak hesaplanır. Bu davalarda mahkeme genellikle bilirkişi incelemesi yaptırır; bilirkişi ücreti için ayrıca avans istenebilir.

Ne kadar sürede sonuç alınır?

SGK'ya yaptığınız başvuruda kanuni süre bellidir: Kurum 60 gün içinde cevap vermezse talebiniz reddedilmiş sayılır ve dava yolu açılır (7036 m.4/1). Kuruma başvuruda geçen süre, zamanaşımı ve hak düşürücü sürelerin hesabında dikkate alınmaz. 60 gün, Kurumun uyması gereken azami süredir; cevap daha önce de gelebilir.

Dava aşamasında kanuni bir süre yoktur. Adalet İstatistikleri 2025'e göre iş mahkemelerinde bir dosyanın ortalama görülme süresi 505 gündür. Meslek hastalığı davalarında tıbbi incelemeler ve bilirkişi raporları nedeniyle süre bu ortalamanın üzerine çıkabilir; ortalama bir garanti değildir. Bilirkişi raporu aleyhinize çıkarsa itiraz hakkınız vardır; nasıl yapılacağını bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi sayfasında anlattım.

Meslek hastalığı dilekçe örnekleri

İki örnek, tespit sürecinin iki ayrı adımı için. Birincisi Kuruma ilk başvuru, ikincisi Kurum olumsuz sonuç verdikten sonra açılan dava.

Örnek 1'i ne zaman kullanırsınız? Hekiminiz hastalığınızın işinizle bağlantılı olabileceğini söyledi; SGK'da henüz hiçbir işlem başlatılmadı ve işvereniniz de bir bildirim yapmadı.

Bu örnekte şuna dikkat edin: İkinci paragraf dosyanın kalbidir: hangi işte, ne kadar süre, neye maruz kaldığınız. Birden fazla işyerinde aynı etkene maruz kaldıysanız, her işyerini ayrı satırda tarihleriyle yazın.

Örnek 2'yi ne zaman kullanırsınız? SGK'ya başvurdunuz; Kurum hastalığınızı meslek hastalığı olarak kabul etmedi ya da 60 gün içinde cevap vermedi.

Bu örnekte şuna dikkat edin: 3. madde, Kuruma önceden başvurduğunuzu gösterir; bu satır yoksa dava baştan sorun yaşar. Ret yazısı geldiyse aslını ya da fotokopisini ekleyin. İşyeri kayıtları elinizde değilse, delillerde "celbi" diyerek mahkemeden istenmesini talep edin.

Kim başvurur, dilekçeyi kime hazırlatabilirsiniz?

Başvuruyu hastalığa yakalanan sigortalı kendisi yapar. Sigortalı vefat ettiyse, hak sahipleri Kuruma başvurabilir ve dava açabilir. Kendi başvurunuzu yapamayacak kadar hastaysanız, verdiğiniz vekâletnameyle bir yakınınız ya da avukatınız başvurabilir. Kuruma yapılan başvuru için avukat zorunlu değildir.

Hangi destek size uygun?

SGK'ya ilk başvuruyu, belgeleriniz elinizdeyse kendiniz yapabilirsiniz; Örnek 1 bunun için yeterli bir iskelettir. SGK il müdürlüğünün danışma birimi evrakın kaydında yardımcı olur, ama sizin adınıza maruziyeti anlatmaz. Dava aşaması ise teknik bir süreçtir: tıbbi raporlar, bilirkişi incelemesi ve rapora itiraz gibi adımlar içerir. Bu aşamada bir iş ve sosyal güvenlik hukuku avukatıyla çalışmanızı tavsiye ederim; duruşma takibi ve temsil avukatlık işidir.

Bizler meslek hastalığı başvurunuzu, çalışma geçmişinizi ve maruziyetinizi tek tek anlatan bir metin olarak hazırlıyoruz. Hizmet dökümünüzü ve tıbbi belgelerinizi paylaştığınızda, eksik kalan belgeleri de size söyleriz. 0551 837 30 04 numarasından bize ulaşabilir ya da "dilekçe yazdırma ücreti ne kadar" diye merak ediyorsanız ana sayfamızdaki bilgilere bakabilirsiniz. Ön görüşme ücretsizdir; önce durumunuzu dinleriz.

Kurumdan cevap beklerken sürenin dolduğunu fark ederseniz ya da ret yazısı aldıysanız, beklemeden dilekçe yazdır talebinde bulunun; dava dilekçesini Kurumun gerekçesine göre kurmak gerekir.

Sık sorulan sorular