Dikey Geçiş Dilekçesi Yazdır: Lisansa Kaydolduktan Sonra Neler İsteyebilirsiniz?

Dikey geçişle lisans programına yerleşmek uzun bir yolun sonu gibi görünür. Oysa asıl pazarlık kayıttan sonraki ilk haftalarda başlar. Hangi sınıfa intibak edileceğiniz, önlisansta aldığınız derslerin kaçının sayılacağı, alttan kaç ders yükleneceği ve bunları bir dönemde alıp alamayacağınız bu haftalarda belirlenir. Bu kararların her biri ya kendiliğinden verilir ya da sizin dilekçenizle düzeltilir.

Kayıt aşamasında, yani yerleştikten sonra kaydınızı yaptırırken karşılaştığınız sorunlar için ayrı bir sayfa hazırladım: dikey geçiş başvuru dilekçesi. Bu sayfa, kaydınız tamamlandıktan sonrasını anlatıyor.

Kayıttan sonraki ilk dönemde sizi bekleyen kararlar

Dikey geçişle gelen öğrencinin lisans programındaki yeri, bölümün intibak komisyonunun önerisi ve fakülte yönetim kurulunun kararıyla belirlenir. 2547 sayılı Kanun'un 44. maddesine göre eğitim-öğretimle ilgili bu tür esaslar üniversite senatolarınca düzenlenir; bu yüzden her üniversitenin uygulaması farklıdır. Yine de çoğu üniversitede şu sorular gündeme gelir:

• Sınıf intibakı: Hangi sınıftan başlayacaksınız?
• Muafiyet: Önlisansta aldığınız hangi dersler sayılacak?
• Alttan yüklenen dersler: Lisansın ilk iki yılından hangi dersleri ayrıca tamamlamanız gerekecek?
• Bilimsel hazırlık: Uygulanıyorsa hangi dersleri kapsayacak ve süresi ne olacak?
• Ders yükü: Alttan gelen derslerle birlikte dönemlik kredi sınırını aşmanız gerekecek mi?

Muafiyet konusunu, yani önlisans derslerinizin eşleştirilmesini, tablosu ve belgeleriyle birlikte ders muafiyet dilekçesi sayfasında ayrıntılı anlattım. Burada intibakın kendisine, alttan dersler ve ders yüküne odaklanıyorum.

Dikey geçiş dilekçesinde dikkat edilmesi gerekenler

Süre: ders kayıt haftası

Bu dilekçeler için kanunda belirlenmiş bir süre yoktur. Ama pratikte tek bir süre vardır: o dönemin ders kayıt ve ekle-bırak haftası. Bu hafta biterse, intibak kararınızdaki bir hata ya da kredi sınırı yüzünden alamadığınız bir ders, en az bir dönem kaybınız demektir. İntibak kararınız size bildirilir bildirilmez inceleyin; bir terslik görürseniz aynı gün dilekçenizi verin.

İntibak kararını satır satır kontrol edin

İntibak kararında genellikle bir tablo olur: sayılan dersler, sayılmayan dersler ve alttan almanız gereken dersler. En sık gördüğüm hatalar şunlar:

• Önlisansta başarıyla geçtiğiniz bir dersin hem "sayılmadı" hem "alttan alınacak" listesinde yer alması
• Aynı içerikli iki dersin, yalnızca adları farklı olduğu için eşleştirilmemesi
• Seçmeli ders yerine sayılabilecek derslerin hiç değerlendirilmemesi
• Sınıf intibakının, sayılan derslerin kredisine göre olması gerekenden alt sınıfa yapılması

Dilekçede bu hataları genel bir şikâyet olarak değil, tek tek ders adı ve koduyla yazın. "İntibakım yanlış yapılmış" demek yerine "önlisansta AA notuyla geçtiğim [ders], intibak kararında alttan alınacak dersler arasında gösterilmiştir" demek, komisyonun işini dakikalara indirir.

Kredi üst sınırı

Alttan yüklenen dersler, kendi sınıfınızın dersleriyle birlikte dönemlik kredi veya AKTS sınırını aşabilir. Birçok üniversitenin yönetmeliği, belirli şartlarla bu sınırın aşılmasına danışman onayı ya da yönetim kurulu kararıyla izin verir. Bu izin kendiliğinden verilmez; dilekçeyle istenir. Hangi derslerin çakıştığını ve sınır aşılmazsa mezuniyetinizin ne kadar uzayacağını kısaca gösterin.

Bilimsel hazırlık

Bazı programlarda dikey geçişle gelen öğrenciler için bilimsel hazırlık uygulanır. Uygulanıp uygulanmayacağını, hangi dersleri kapsayacağını ve süresini üniversiteniz belirler; ülke çapında tek bir kural olarak yazmaktan kaçınıyorum. Bilimsel hazırlık kararında, önlisansta zaten tamamladığınız bir dersin bulunduğunu fark ederseniz, bunu da yukarıdaki mantıkla tek tek gösterin.

Askerlik ertelemenizi unutmayın

Önlisanstan mezun olduğunuzda öğrencilik nedeniyle ertelemeniz biter; 7179 sayılı Askeralma Kanunu m.20/3'e göre meslek yüksekokulu mezunlarına mezuniyet sonrası 2 yıllık erteleme tanınır. Lisansa kaydolduğunuzda ise yeniden öğrenim ertelemesinden yararlanabilirsiniz: m.20/2'ye göre fakülte ve yüksekokul öğrencileri için bu erteleme 28 yaşını bitirdiğiniz yılın sonuna kadardır. Üniversiteniz öğrenci bilgilerinizi genellikle sisteme kendisi işler; ama kaydınızdan birkaç hafta sonra e-Devlet'ten askerlik durumunuzu kontrol edin. Güncellenmemişse askerlik şubesine yazacağınız dilekçeyi askerlik erteleme dilekçesi sayfasında anlattım.

Kimler verir, kime yazdırabilirsiniz?

Bu dilekçeleri öğrencinin kendisi verir. Konu tamamen akademik olduğu için avukata ihtiyacınız yoktur. Danışman öğretim üyeniz bu süreçte en önemli kişidir: kredi sınırının aşılması gibi taleplerde çoğu üniversite onun görüşünü ister. Dilekçeyi vermeden önce danışmanınızla beş dakika konuşmak, dilekçenin olumlu sonuçlanma ihtimalini artırır.

Seçenekleriniz şunlardır: Kendiniz yazabilirsiniz, bu sayfadaki örnekler buna yeter. Bölüm sekreterliği teslim yerini ve biçimini söyler. Arzuhalci ise intibak kararınızdaki hataları derli toplu bir dilekçeye dönüştürür. Bizler de bu dilekçeyi sizin için hazırlıyoruz: intibak kararınızı ve önlisans transkriptinizi gönderirseniz, hangi satırların itiraz edilebilir olduğunu birlikte belirleriz. Ders kayıt haftası daraldıysa ve hızlı dilekçe yazdırmak istiyorsanız, önce 0551 837 30 04 numarasından arayın; ön görüşme ücretsizdir, Türkiye'nin her yerinden online çalışıyoruz.

Dilekçe nereye verilir, ne zaman cevaplanır?

İntibak, alttan ders ve kredi sınırı dilekçeleri, kayıtlı olduğunuz fakültenin dekanlığına veya yüksekokulun müdürlüğüne hitaben yazılır ve bölüm sekreterliğine ya da fakülte öğrenci işlerine verilir. Bazı üniversitelerde bu talepler öğrenci bilgi sistemi üzerinden alınır. Hangi işin bölüme, hangisinin öğrenci işleri daire başkanlığına gittiğini öğrenci işleri dilekçesi sayfasında açıkladım.

• Elden: İki nüsha; birine evrak tarihi ve sayısı yazdırılır.
• Öğrenci bilgi sistemi veya e-posta ile kabul ediliyorsa: Gönderim kaydını saklayın.

Üniversite bir kamu kurumudur; 3071 sayılı Kanun m.7'ye göre dilekçenize en geç 30 gün içinde cevap verilmesi gerekir. Ders kayıt haftasındaki talepler ise genellikle çok daha kısa sürede, yönetim kurulunun ilk toplantısında karara bağlanır. Bu bir garanti değildir; kurulun toplantı takvimine bağlıdır. Talebinizin sonucunu beklemeden, kayıt sisteminde alabildiğiniz dersleri almayı ihmal etmeyin.

Talebiniz reddedilirse, kararın kaldırılmasını rektörlükten isteyebilirsiniz; bu İdari Yargılama Usulü Kanunu m.11 kapsamındaki üst makam başvurusudur ve 60 günlük dava süresini durdurur. Mezuniyetinizi geciktirecek bir intibak kararında dava yolu da açıktır.

Ret kararından sonra ne yaparsınız?

Ret kararı geldiğinde önce gerekçesine bakın. "Ders içerikleri uyuşmuyor" gibi bir gerekçe, ek belgeyle aşılabilecek bir sorundur; konu karşılaştırmasını daha ayrıntılı hazırlayıp yeniden değerlendirme isteyin. "Yönetmelik izin vermiyor" gibi bir gerekçede ise hangi maddeye dayanıldığını sorun ve o maddeyi kendiniz okuyun. Bazen yönetmelikteki istisna, kararda hiç değerlendirilmemiş olur.

Karar mezuniyetinizi bir yıl veya daha fazla geciktirecek kadar ağırsa, dava yolunu da masaya koyun. İdare mahkemesinde dava açma süresi kararın yazılı bildiriminden itibaren 60 gündür (İYUK m.7). Bu tür bir davada dilekçeyi biz yazabiliriz; ama dosyanın takibi için bir avukatla çalışmanızı tavsiye ederim.

İki farklı durum için örnek dilekçe

Birinci örnek, intibak kararında önlisansta geçtiği bir dersin alttan yüklendiğini fark eden öğrenci için; ikinci örnek, alttan gelen derslerle kredi sınırını aşması gereken öğrenci için hazırlandı.

Örnek 1'i ne zaman kullanırsınız? İntibak kararınızda, önlisansta başarıyla tamamladığınız bir ders yine de almanız gereken dersler arasında görünüyorsa.

Bu örnekte şuna dikkat edin: Dilekçe tek bir derse odaklanıyor ve hatanın ne olduğunu tek cümlede söylüyor. Birden fazla ders için aynı sorun varsa, her dersi ayrı paragrafta değil, ekteki tabloda satır satır gösterin.

Örnek 2'yi ne zaman kullanırsınız? Alttan yüklenen derslerle birlikte kendi sınıfınızın derslerini almak için dönemlik kredi sınırını aşmanız gerekiyorsa.

Bu örnekte şuna dikkat edin: Talebin gerekçesi kişisel bir istek değil, mezuniyetin gecikecek olması. Danışman görüşünü eklemek, kararı veren kurula "bu öğrenciyi tanıyan biri de uygun buluyor" mesajını verir.

Kendi talebinizi bu örneklerden yola çıkarak yazabilirsiniz. Birden fazla sorunu tek dilekçede toplamakta zorlanıyorsanız, bize dilekçe yazdırabilir, kayıt haftasını dilekçe kurmakla değil derslerinizle geçirebilirsiniz.

Sık sorulan sorular