Kamulaştırmasız El Atma Dilekçesi Yazdır: İdare Yerinize Kararsız Girdiyse

Bir sabah tarlanıza gittiğinizde iş makinelerinin yol açtığını gördünüz, ya da yıllardır kullanmadığınız arsanızın bir köşesine belediye park yapmış. Size ne bir tebligat gelmiş ne de bir uzlaşma teklifi. Hukukta buna kamulaştırmasız el atma denir: İdare, kanundaki kamulaştırma usulünü işletmeden özel mülke fiilen girmiştir. Bu durumda mülkünüzü kaybetmiş sayılmazsınız; ama hakkınızı alabilmek için doğru sırayla hareket etmeniz gerekir.

İlk iş dava değil, delil

El atma davalarında en büyük kayıp, zamanla delilin kaybolmasıdır. Bugün tarlanızdan geçen yol, iki yıl sonra asfaltlanmış, kenarına ağaç dikilmiş bir cadde olur ve taşınmazın el atma tarihindeki niteliğini kanıtlamak zorlaşır. Bu yüzden ilk dilekçeniz çoğu zaman bir dava dilekçesi değil, delil tespiti talebidir.

Delil tespitinde mahkeme, bilirkişiyle birlikte yerinde inceleme yaparak şunları kayda geçirir: el atılan kısmın yüzölçümü, el atmanın ne şekilde yapıldığı (yol, kanal, park, bina), taşınmazın el atmadan önceki niteliği ve üzerindeki ağaç, bina gibi unsurlar. 2026 yılı için tespit ve delil tespiti kararlarında karar harcı 1.206,00 TL'dir; buna bilirkişi ücreti ve keşif masrafı eklenir.

Elinizde bir tapu kaydı olsa bile, el atılan kısmın tam olarak sizin parselinize mi düştüğünü bilmiyorsanız, önce kadastro müdürlüğünden sınırınızı göstertmeniz faydalı olur. Bunun için verilecek başvuruyu arsa tapu dilekçesi sayfasında anlattım.

El atmanın önlenmesi mi, bedel mi?

El atılan malik için iki ana yol vardır ve dilekçenin talep kısmı bu seçime göre baştan değişir:

Uygulamada en sık açılan dava bedel davasıdır; çünkü yapılmış bir yolu söktürmek hem zordur hem de çoğu zaman malikin de istediği şey değildir. Bedel davasında mahkeme, el atılan kısmın değerini bilirkişiyle tespit eder ve bu bedelin ödenmesiyle birlikte o kısmın idare adına tesciline karar verir. Yani bu davayı kazandığınızda o kısım artık sizin değildir; parayı alırsınız.

Fiilî el atmada, yani idarenin zemine bizzat girdiği durumlarda dava adli yargıda, taşınmazın bulunduğu yer asliye hukuk mahkemesinde görülür. Taşınmazınız imar planında yol, park ya da okul alanı olarak gösterilmiş ama zemine kimse dokunmamışsa buna uygulamada "hukuki el atma" denir; görevli yargı yeri ve şartlar farklıdır. Böyle bir durumda önce plana bakmak gerekir; plan yeni ve askıdaysa yolu imar planına itiraz sayfasında bulabilirsiniz.

Dilekçede dikkat edilmesi gerekenler ve 2026 masrafları

Kamulaştırmasız el atma için kanunda, ödeme emrine itirazdaki gibi kısa bir başvuru süresi tanımlanmış değildir. Ancak zamanaşımı ve hak düşürücü süre tartışmaları dosyanın özelliğine göre değişir ve bu konuda içtihat belirleyicidir. "Nasılsa süre yok" diye beklemeyin; beklediğiniz her ay delil zayıflar.

• Davalıyı doğru seçin: Yolu belediye mi açtı, Karayolları mı, DSİ mi, bir elektrik dağıtım şirketi mi? Dilekçe el atan idareye karşı açılır. Yanlış davalı, davanın husumetten reddine yol açar.
• Taşınmazı ve el atılan kısmı ayırın: Parselin tamamına mı, bir bölümüne mi el atıldığını yazın. Bir bölümse yaklaşık metrekareyi belirtin; kesin ölçüyü bilirkişi yapar.
• Talebi kısmi dava olarak kurun: 31/7/2026'dan itibaren belirsiz alacak davası (HMK m.107) yürürlükten kaldırıldı. Bedeli bugünden bilemediğiniz için davayı kısmi dava olarak açıp, bilirkişi raporundan sonra talebinizi bir defaya mahsus artırabilirsiniz (HMK m.109/4). Artırılan kısım için de zamanaşımı dava tarihinde kesilmiş sayılır.
• Ecrimisili ayrı kalem yazın: Geçmiş kullanım bedelini istiyorsanız bedel talebinin içine karıştırmayın; ayrı başlık açın.
• Ekler: Tapu kaydı, varsa delil tespiti dosyası, fotoğraflar, taşınmazın vergi değerini gösteren belge.

Bedel davası konusu para olan bir dava olduğu için nispi harca tabidir. 2026 yılı için nispi karar ve ilam harcı binde 68,31'dir ve bunun dörtte biri dava açılırken peşin ödenir; nispi harç 732 TL'den az olamaz. Asliye hukuk mahkemesinde başvurma harcı 732,00 TL, keşif harcı 5.188,00 TL'dir. Gider avansı, taraf sayısının 5 katı tebligat ücreti artı 530 TL formülüyle hesaplanır. Kısmi dava açmanın bir faydası da peşin harcın, talep ettiğiniz kısım üzerinden alınmasıdır.

Kamulaştırmasız el atma dilekçe örnekleri

İlk örnek, dava açmadan önce delili korumaya yönelik kısa bir talep. İkincisi, kalıcı bir yol yapılmış arsa için bedel davası. İkisi de farklı mahkemelerde farklı zamanlarda kullanılır.

Örnek 1'i ne zaman kullanırsınız? El atma yeni başlamışsa ya da devam ediyorsa ve zemindeki durum değişmeden önce resmî kayda geçirilmesini istiyorsanız.

Bu örnekte şuna dikkat edin: Tespit dilekçesinde bedel istemiyorsunuz, yalnızca durumun kayda geçmesini istiyorsunuz. Başlığa asıl davayı açacağınız mahkemeyi, yani taşınmazın bulunduğu yer asliye hukuk mahkemesini yazdım; adliyedeki ön bürodan tespit taleplerinin hangi mahkemeye dağıtıldığını teyit etmenizi öneririm.

Örnek 2'yi ne zaman kullanırsınız? İdarenin yaptığı tesis kalıcıysa ve artık o kısmı geri istemiyor, bedelini istiyorsanız.

Bu örnekte şuna dikkat edin: "Şimdilik" ve "fazlaya ilişkin haklarım saklı" ifadeleri kısmi davanın iskeletidir; bunları çıkarırsanız ileride talep artırma imkânınız zayıflar. Faizin başlangıç tarihi ve türü dosyaya göre değişebileceği için bu kısmı bir avukatla netleştirmenizi öneririm.

Nereye verilir, ne kadar sürer?

Bedel ve el atmanın önlenmesi davaları, taşınmazın bulunduğu yer asliye hukuk mahkemesinde açılır. Dilekçe, davalı sayısının bir fazlası kadar nüsha hâlinde adliyedeki tevzi bürosuna verilir; harç ve gider avansı aynı gün yatırılır. e-imza veya mobil imzanız varsa UYAP Vatandaş Portal üzerinden de dava açabilirsiniz. Asliye hukuk dilekçelerinin genel yapısını asliye hukuk mahkemesi dilekçesi sayfasında bulabilirsiniz.

Adalet İstatistikleri 2025'e göre asliye hukuk mahkemelerinde bir dosyanın ortalama görülme süresi 374 gündür. El atma davaları için ayrı bir satır yayımlanmıyor; keşif ve bilirkişi incelemesi gerektiği için sürenin ortalamanın üzerine çıkması şaşırtıcı olmaz. Bu bir garanti değil, mahkemenin iş yüküne göre değişen bir ortalamadır. Duruşmalar arasındaki süre, 31/7/2026'dan itibaren kural olarak 3 ayı geçemez (HMK m.147/3).

Karar verildikten sonra taraflar tebliğden itibaren 2 hafta içinde istinafa başvurabilir. Davalı idareler bu tür kararları çoğunlukla üst mahkemeye taşır; bu nedenle karar sonrasında da süreci takip edecek birinin olması gerekir.

Bu dilekçeyi kimler verebilir, kime yazdırabilirsiniz?

Davayı tapuda kayıtlı malik açar. Taşınmaz paylıysa her paydaş kendi payı oranında bedel isteyebilir. Malik ölmüşse mirasçılar, mirasçılık belgesiyle birlikte davacı olur. El atmadan sonra taşınmazı satın alan kişinin dava hakkı tartışmalıdır; böyle bir durumdaysanız satış sözleşmesindeki hükümlere bakılmalıdır. Masrafları karşılayamıyorsanız adli yardım talebinde bulunabilirsiniz.

Kimden destek alırsınız?

Delil tespiti dilekçesini kendiniz yazıp verebilirsiniz; uzun bir hukuki argüman gerektirmez. Bedel davası ise keşif, bilirkişi raporu, faiz hesabı ve idarenin itirazlarıyla uzun soluklu bir davadır. Taşınmazın değeri yüksekse bu davayı avukatsız yürütmenizi tavsiye etmem. Arzuhalci dilekçe metnini hazırlar; duruşma takibi, rapora itiraz stratejisi ve temsil avukatlık işidir. Adliyelerdeki ön bürolar dilekçenin nereye verileceğini söyler ama içeriğini yazmaz.

Bizler delil tespiti ve bedel davası dilekçelerinizi, tapu kaydınıza ve fotoğraflarınıza bakarak sizin için hazırlıyoruz. "Dilekçe yazdırmak istiyorum ama önce hangi dilekçeyle başlayacağımı bilmiyorum" diyorsanız 0551 837 30 04 numarasından arayın; el atmanın türünü, davalının kim olduğunu ve önce hangi adımı atmanız gerektiğini birlikte netleştirelim. Ön görüşme ücretsizdir.

İdarenin el atmadan önce bir kamulaştırma kararı alıp size tebliğ ettiğini sonradan öğrenirseniz durum değişir; bu kez yol, kararın kendisine itiraz etmektir. O ayrımı kamulaştırma itiraz dilekçesi sayfasında anlattım. Hangi yolun size uyduğunu dosyanıza bakarak söylemek, sağlıklı bir dilekçe yazma sürecinin ilk adımıdır.

Sık sorulan sorular