Hisseli Tapu Dilekçesi Yazdır: Tapunuzdaki Hisse Size Ne Hak Veriyor?

"Tapuda benim de hissem var, ama ne yapabileceğimi bilmiyorum" cümlesini çok sık duyuyorum. Hisseli tapu, özellikle mirasla geldiğinde, sahiplerini çoğu zaman eli kolu bağlı bırakır: Ev boş durur, tarla ekilmez, kiracıdan kira toplanmaz, vergiyi kimin ödeyeceği tartışılır. Bu sayfada önce tapunuzdaki hissenin türünü anlamanızı, sonra da dava açmadan önce kullanabileceğiniz iki yolu anlatıyorum.

Tapunuzdaki hisse paylı mı, elbirliği mi?

Hisseli tapu tek bir şey değildir. Kanun iki ayrı ortak mülkiyet türü tanır ve hangisinde olduğunuz, tek başınıza neyi yapabileceğinizi belirler. Tapu kaydınıza bakarak bunu anlayabilirsiniz:

En sık karşılaştığım tablo şudur: Anne veya baba vefat etmiş, mirasçılar intikal yapmış, tapuya hepsinin adı "iştirak hâlinde" yazılmış. Mirasçılardan biri kendi kısmını satmak istediğinde, tapu müdürlüğü bunun mümkün olmadığını söyler. Çünkü elbirliği mülkiyette hiçbir mirasçı "şu kadarı benim" diyemez; mal, paylaşılana kadar herkese birlikte aittir.

Mirasla gelen elbirliğini paylı mülkiyete çevirmek

Mirasçıların hepsi anlaşıyorsa, en kısa çözüm elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete çevrilmesidir. Bu işlemle birlikte tapuya her mirasçının yanına miras payı oranında bir pay yazılır. Mirasçı sayısı az ve ilişkiler iyiyken yapılması gereken ilk iş budur; çünkü sonrasında:

• Her mirasçı kendi payını diğerlerinden bağımsız olarak satabilir, bağışlayabilir ya da ipotek ettirebilir. Payın devrini hisse devri dilekçesi sayfasında anlattım.
• Bir mirasçının borcu yüzünden konan haciz, yalnızca onun payını etkiler.
• Mirasçılardan biri vefat ederse, onun mirasçıları yalnız onun payına girer; tablo çok daha sade kalır.

Paylı mülkiyete geçiş, bütün mirasçıların birlikte tapu müdürlüğüne başvurmasıyla yapılır. Tek bir mirasçı katılmazsa bu yol kapanır. O durumda seçenek, miras ortaklığının mahkeme yoluyla giderilmesidir: TMK m.642'ye göre her mirasçı her zaman paylaşma isteyebilir ve görevli mahkeme sulh mahkemesidir. Mirasa özgü bu davayı miras ortaklığının giderilmesi dilekçesi sayfasında anlattım.

Paylı mülkiyette hangi kararı kim verir?

Tapunuz zaten paylı mülkiyet gösteriyorsa, ortaklar arasındaki tartışmaların çoğu "bunu tek başıma yapabilir miyim" sorusundan çıkar. Kanun, ortak mal üzerindeki işleri önemine göre kademelendirir:

• Acil ve zorunlu koruma: Malın zarar görmesini önlemek için hemen yapılması gereken işleri, örneğin patlayan bir boruyu tamir ettirmeyi, her paydaş tek başına yapabilir ve masrafı diğerlerinden payları oranında isteyebilir.
• Olağan yönetim: Küçük onarımlar, olağan kiraya verme gibi işler için paydaşların çoğunluğu aranır.
• Önemli yönetim işleri: Malın kullanım biçimini değiştirmek, büyük yenileme yapmak gibi işlerde hem paydaşların hem de payların çoğunluğu gerekir.
• Tasarruf işlemleri: Malın tamamının satılması, tamamına ipotek konması gibi işlemler için kural olarak bütün paydaşların oybirliği gerekir.

Paydaşlar bu kuralların dışında kendi aralarında bir kullanma ve yönetim anlaşması yapabilir; örneğin "üst kat Ayşe'nin, alt kat Mehmet'in kullanımında" diyebilirler. Böyle bir anlaşmanın tapuya şerh edilmesi, ileride payı satın alacak kişileri de bağlaması açısından önemlidir. Sözlü anlaşmalar, paydaşlardan biri payını sattığında ya da vefat ettiğinde çoğu zaman ortada kalmaz. Hisseli bir evde huzur, yazılı ve tapuya işlenmiş bir anlaşmayla korunur.

Mirasçılar anlaşamıyor: sulh mahkemesinden temsilci

Bazı ailelerde ne paylı mülkiyete geçiş ne de paylaşma için uzlaşma çıkar. Bu arada ev boş kalır, kiracı kirasını kime ödeyeceğini bilemez, çatı akar ama kimse tamir ettirmez. Kanun bu durum için bir çıkış yolu sunar: TMK m.640'a göre mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh mahkemesi, miras paylaşılıncaya kadar mirasçılık ortaklığına bir temsilci atayabilir.

Temsilci, ortak malın korunması ve olağan yönetimi için mirasçılar adına hareket eder: kira toplar, gerekli onarımları yaptırır, vergi ve aidat gibi giderleri öder, mirasçılara hesap verir. Mirası paylaştırmaz ve malı kendi başına satmaz. Ama ortaklığın kilitlendiği dönemde malın değer kaybetmesini önler. Mirasçılardan biri malı tek başına kullanıyor ve diğerlerine hiçbir şey vermiyorsa, temsilci talebi hem durumu kayda geçirmenin hem de geliri ortak hesaba aktarmanın pratik bir yoludur.

Hisseli tapu dilekçesinde dikkat edilmesi gerekenler

Bu sayfada anlattığım iki başvuru için kanunda bir başvuru süresi yok. Paylı mülkiyete geçişi de, temsilci atanmasını da miras paylaşılmadığı sürece istediğiniz zaman isteyebilirsiniz. Süre baskısı yoktur, ama belgeler eksik olursa iş uzar:

• Mirasçılık belgesi: Bütün mirasçıları ve miras paylarını gösterir. Sulh mahkemesinden ya da noterden alınır (TMK m.598). Henüz yoksa önce onu alın; nasıl isteneceğini mirasçılık belgesi dilekçesi sayfasında anlattım.
• Bütün mirasçıların adresleri: Mahkemeye verilen temsilci talebinde diğer mirasçılar dinlenir; adresleri eksik olursa tebligat aşaması uzar.
• Malın durumu: Temsilci talebinde neden gerekli olduğunu somut yazın: boş duran ev, toplanamayan kira, yapılmayan onarım, ödenmeyen vergi.
• Kısıtlı veya küçük mirasçı: Mirasçılardan biri küçükse ya da kısıtlıysa, onun adına veli veya vasi işlem yapar ve bazı işlemlerde mahkeme izni gerekir.
• Harç: 2026 yılı için sulh mahkemesinde başvurma harcı 335,20 TL'dir. Gider avansı taraf sayısına göre hesaplanır; mirasçı sayısı arttıkça tebligat masrafı da artar.

Hisseli tapu dilekçe örnekleri

İki farklı durum için iki örnek hazırladım: mirasçıların anlaştığı ve anlaşamadığı durumlar.

Örnek 1'i ne zaman kullanırsınız? Bütün mirasçılar anlaşıyor ve tapuda her birinin payının ayrı görünmesini istiyorsunuz.

Bu örnekte şuna dikkat edin: Dilekçe bütün mirasçıların imzasını taşıyor. Biri gelemiyorsa, bu işlem için noterden verilmiş vekâletname gerekir. Miras paylarından farklı oranlar istiyorsanız bu artık bir paylaşma anlaşmasıdır ve tapu müdürlüğüne ayrıca söylenmelidir.

Örnek 2'yi ne zaman kullanırsınız? Mirasçılar anlaşamıyor, ortak mal yönetilemiyor ve sulh mahkemesinden bir temsilci atanmasını istiyorsunuz.

Bu örnekte şuna dikkat edin: Temsilci olarak belirli birinin atanmasını isteyebilirsiniz, ama mahkeme bununla bağlı değildir. Kendinizi önerecekseniz, diğer mirasçıların size güvenmediğini biliyorsanız tarafsız birinin atanmasını istemek talebin kabul şansını artırabilir.

Bu başvurular ne kadar sürer?

Paylı mülkiyete geçiş bir tapu işlemidir; tapu müdürlüğü 3071 sayılı Kanun'un 7. maddesine göre dilekçelere en geç 30 gün içinde cevap vermelidir. Bütün mirasçılar belgeleriyle hazır olduğunda işlem çoğu zaman bundan çok daha kısa sürede tamamlanır.

Temsilci talebi sulh hukuk mahkemesinde görülür. Kanunda bu iş için bir karar süresi yok. Adalet İstatistikleri 2025'e göre sulh hukuk mahkemelerinde bir dosyanın ortalama görülme süresi 120 gündür; mirasçı sayısı ve tebligat süresi bu sürenin üzerine çıkmanıza neden olabilir. Mirasçılık belgesini sulh mahkemesinden alacaksanız, aynı istatistiğe göre veraset dosyalarının ortalama görülme süresi 19 gündür. Bunlar birer ortalamadır; mahkemenin iş yüküne göre değişir.

Kimler başvurabilir, kime yazdırabilirsiniz?

Paylı mülkiyete geçişi bütün mirasçılar birlikte ister. Temsilci atanmasını ise mirasçılardan biri tek başına isteyebilir. Mirasçının yerine noter vekâletnamesiyle vekili, küçük ya da kısıtlı mirasçının yerine velisi veya vasisi başvurur; kısıtlı mirasçıya henüz vasi atanmadıysa önce bu adım gerekir, nasıl isteneceğini vasi atanması dilekçesi sayfasında anlattım.

Kimden destek alırsınız?

Tapuda paylı mülkiyete geçiş başvurusunu kendiniz yapabilirsiniz; tapu müdürlükleri gereken belgeleri söyler. Temsilci talebi ise mahkemeye verilen bir dilekçedir ve olayların net, tek talepli anlatılması gerekir; burada bir arzuhalci işinizi kolaylaştırır. Mirasçılar arasında ciddi bir husumet varsa ve iş paylaşma davasına gidecek gibi görünüyorsa, bir avukatla çalışmanızı öneririm. Arzuhalci metni yazar; duruşmalarda temsil avukatlık işidir.

Bizler hisseli tapunuzla ilgili tapu başvurularını ve sulh mahkemesine verilecek talepleri sizin için hazırlıyoruz. Tapu kaydını ve mirasçılık belgesini göndermeniz yeterli; hangi yolun size uyduğunu birlikte belirleriz. Ana sayfamızdaki dilekçe yazdırmak formunu kullanabilir ya da 0551 837 30 04 numarasından bize ulaşabilirsiniz; ön görüşme ücretsizdir.

Hisseli bir taşınmazda artık ortak kalmak istemiyorsanız ve diğer paydaşlarla anlaşma ihtimali kalmadıysa, son yol taşınmazın bölünmesi ya da satılmasıdır; bunun dava dilekçesini izale-i şuyu dilekçesi sayfasında anlattım. Kiracı tahliyesi ya da kira toplanması gibi bir işte süre sıkıştıysa ana sayfadaki acil dilekçe yazdır bölümünden durumunuzu iletin.

Sık sorulan sorular