Vatandaşlık Başvuru Dilekçesi Yazdır: Başvurudan Karara Kadar Yazılı Talepler

Vatandaşlık başvurusu yapan biri için en zor kısım çoğu zaman başvurunun kendisi değil, sonrasındaki bekleyiştir. Dosya bir kez teslim edildikten sonra adresiniz değişebilir, bir belgenin eksik olduğu söylenebilir ya da aylarca ses çıkmayabilir. Bu sayfada başvurudan karara kadar idareye vereceğiniz yazılı talepleri ve bunların nasıl kurulacağını anlatıyorum.

Başvuruyu kim alır, dilekçe nereye gider?

Türk vatandaşlığı başvuruları Türkiye'de il nüfus ve vatandaşlık müdürlüklerine, yurt dışında ise Türk dış temsilciliklerine yapılır. İkamet izni ve sınır dışı gibi konular il göç idaresinin işidir; vatandaşlık ise nüfus teşkilatının. Bu ayrımı karıştıranlar sık sık dilekçelerini göç idaresine verir. Siz zaten Türk vatandaşıysanız ve başka bir ülkenin vatandaşlığını alıyorsanız konu tamamen farklıdır; onu yabancı vatandaşlık dilekçesi sayfasında anlattım.

Vatandaşlık başvurusu beklerken ikamet izninizin süresinin dolmasına dikkat edin. Başvurunuzun sürüyor olması, ikamet izninizi kendiliğinden uzatmaz. Uzatma başvurusunun usulünü oturma izni başvuru dilekçesi sayfasında anlattım; göç idaresine verilecek diğer dilekçelerin haritası ise göç idaresi dilekçesi sayfasında.

Yabancının dilekçesi: Türkçe şartı ve belgeler

3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun, Türkiye'de ikamet eden yabancılara da dilekçe hakkı tanır; ama iki şartla: karşılıklılık esası ve dilekçenin Türkçe yazılması (m.3/2). İngilizce, Arapça ya da Rusça yazılmış bir dilekçe bu şartı karşılamaz. Türkçeniz yeterli değilse metni Türkçe hazırlatıp imzalayın.

Dilekçeye eklediğiniz yabancı belgeler için de aynı mantık geçerlidir. Doğum belgesi, evlilik belgesi, sabıka kaydı gibi yurt dışında düzenlenmiş belgelerin Türkçe tercümesi ve uygulamada çoğu zaman tasdik şerhi (apostil ya da konsolosluk onayı) istenir. Hangi belgenin hangi onayla istendiğini başvuru öncesinde müdürlüğe sorun; listeyi başkasının dosyasından ya da eski bir forumdan kopyalamayın.

Dosya beklerken verilen dilekçeler

Eksik belge tamamlama

Müdürlük dosyanızda bir belgenin eksik olduğunu bildirebilir. Bu bildirimi aldığınız tarihi not edin; size bir süre verildiyse o süre içinde belgeyi bir üst yazıyla teslim edin. Üst yazıda dosya numaranızı, bildirimin tarihini ve eklediğiniz belgenin adını yazmanız yeterlidir. Belgeyi elden teslim ediyorsanız üst yazının bir nüshasına alındı kaydı düşürtün.

Adres ya da iletişim bilgisi değişikliği

Dosya beklerken taşındıysanız, nüfus sistemindeki adres kaydınızı güncellemenin yanında başvurunuzun yapıldığı müdürlüğe de yazılı bildirim yapın. Size gönderilecek bir tebligatın eski adrese gitmesi, ret kararına karşı süreyi kaçırmanıza bile yol açabilir. Adres beyanının genel kuralları için adres değişikliği dilekçesi sayfasına bakabilirsiniz.

Dosyanın durumunu sorma

Uzun süre haber alamadıysanız müdürlüğe dosyanızın hangi aşamada olduğunu yazılı olarak sorabilirsiniz. Daha resmî ve süreli bir cevap istiyorsanız, kendinizle ilgili bilgiyi 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu kapsamında da isteyebilirsiniz. Türkiye'de ikamet eden yabancılar, kendileriyle ilgili bilgi için bu haktan karşılıklılık ilkesiyle yararlanır (m.4). Bu başvurunun nasıl yazılacağını bilgi edinme başvurusu dilekçesi sayfasında anlattım.

Hayatınızdaki değişiklikleri bildirmek

Vatandaşlık dosyası, başvuru günündeki durumunuza göre hazırlanır; ama karar günü durumunuz farklı olabilir. Dosya beklerken evlendiyseniz, boşandıysanız, çocuğunuz olduysa, işinizi ya da ikamet izninizin türünü değiştirdiyseniz bunu müdürlüğe yazılı olarak bildirmenizi öneririm. Özellikle evlilik ya da çalışma gibi başvurunuzun dayandığı durum sona erdiyse, bunu saklamak ileride çok daha büyük bir sorun doğurabilir.

Bu bildirimleri yaparken kendinizi savunmaya geçmeyin. Olayı, tarihini ve belgesini yazın; değerlendirmeyi müdürlüğe bırakın. Durumunuzun başvurunuzu nasıl etkileyeceğinden emin değilseniz, bildirimden önce bir hukukçuya danışın.

Dilekçenin iskeleti

Vatandaşlık dosyasına verilecek yazıların hepsi aynı iskeleti izler. Bu sırayı bozmazsanız memur dilekçenizi ilk okumada dosyanıza bağlar:

1. Hitap: Başvurunun yapıldığı müdürlüğün tam adı, büyük harfle.
2. Dosya ya da başvuru numarası: Hitabın hemen altında, ayrı satırda.
3. Bağlam cümlesi: "Müdürlüğünüze [tarih] tarihinde vatandaşlık başvurusunda bulundum" gibi tek cümle.
4. Talep: Ne istediğiniz, tek paragrafta.
5. Kimlik ve iletişim: Ad soyad, yabancı kimlik numarası, pasaport numarası, adres, telefon ve imza.
6. Ekler: Numaralı liste hâlinde; tercümeler ayrı ek olarak.

Vatandaşlık başvuru dilekçesinde dikkat edilmesi gerekenler

• Süre: Vatandaşlık başvurusu yapmak için kanunda bir son başvuru tarihi yok; ama başvuru türüne göre aranan şartların (ikamet süresi, evlilik süresi gibi) başvuru anında tamamlanmış olması gerekir. Şartları başvuru öncesinde müdürlükten teyit edin.
• Dosya numarası her yazıda olsun. Başvurudan sonra verdiğiniz her dilekçenin başına dosya ya da başvuru numaranızı yazın. Numarasız dilekçe dosyanıza ulaşmayabilir.
• Yabancı kimlik numaranızı ve pasaport numaranızı yazın. Türkiye'de ikamet eden yabancılar için yabancı kimlik numarası, yurt dışından başvuranlar için pasaport numarası temel tanımlayıcıdır.
• Bir dilekçede bir iş. Adres bildirimi ile belge tamamlamayı aynı dilekçede yapabilirsiniz, çünkü ikisi de aynı dosyaya gider; ama ikamet izni talebini vatandaşlık dosyasına yazmayın.
• Gerçeğe aykırı beyan vermeyin. Başvuru sürecinde verilen bilgilerin doğruluğu sonradan da sorgulanabilir. Emin olmadığınız bir tarihi "yaklaşık" diye belirtin, uydurmayın.

Nasıl verilir?

Elden: Başvurunun yapıldığı müdürlüğe iki nüsha verin; birine evrak kayıt sayısı alın. Müdürlükler genellikle randevuyla çalışır; belge teslimi için ayrı randevu gerekip gerekmediğini önceden sorun.

Posta ile: İadeli taahhütlü posta, gönderim tarihini ispat etmenizi sağlar. Belge tamamlamada size verilmiş bir süre varsa, postanın süre içinde teslim edilmesini güvenceye almak için birkaç gün erken gönderin.

Yurt dışından: Başvurunuzu bir temsilcilik aldıysa yazışmayı da o temsilcilik üzerinden yürütün. Türkiye'deki müdürlüğe doğrudan gönderilen yazı, dosyanın bulunduğu yere geç ulaşabilir.

Ne kadar sürede cevap alırsınız?

Vatandaşlık başvurusunun karara bağlanması için başvuru sahibinin dayanabileceği bağlayıcı bir gün sayısı yok; dosyalar başvuru türüne, yapılan araştırmalara ve iş yüküne göre aylarca sürebilir. Buna karşılık dosya beklerken verdiğiniz yazılı dilekçelere 3071 sayılı Kanun'un 7. maddesine göre en geç 30 gün içinde gerekçeli cevap verilmesi gerekir. Bilgi edinme başvurusuna ise 4982 sayılı Kanun'un 11. maddesine göre 15 iş günü içinde, başka bir kurumun görüşü gerekiyorsa 30 iş günü içinde cevap verilir. Bu süreler üst sınırdır; garanti edilen bir sonuç tarihi değildir.

Yazılı dilekçenize 30 gün içinde cevap gelmezse önce CİMER üzerinden "cevap alamadım" başvurusu yapabilirsiniz. Belirli bir işlemin yapılmasını istediğiniz bir dilekçe cevapsız kaldıysa, İYUK m.10'a göre 30 günün sonunda isteğiniz reddedilmiş sayılır ve dava yolu açılır. Vatandaşlık başvurusunun kendisi için bu yola gitmeden önce mutlaka bir avukata danışın; bekleyen bir dosyada aceleyle açılan dava çoğu zaman bir şey kazandırmaz.

Kimler verebilir, kime yazdırabilirsiniz?

Dilekçeyi başvuru sahibi verir. Ergin olmayan çocuk için veli, kısıtlı için vasi verir. Vekâletnameyle bir avukat da dosyayı takip edebilir. Yabancı başvuru sahibinin yurt dışında düzenlettiği vekâletnamenin Türkiye'de kullanılabilmesi için tercüme ve tasdik gerekebilir.

Seçeneklerinizi şöyle değerlendiriyorum:

• Kendiniz yazmak: Türkçeniz iyiyse adres bildirimi ve belge tamamlama yazılarını kendiniz yazabilirsiniz.
• Müdürlüğün danışma birimi: Hangi belgenin, hangi onayla istendiğini öğrenmenin doğru adresidir.
• Arzuhalci: Türkçe dilekçe gereken, ama hukuki bir uyuşmazlık içermeyen yazılar için yeterlidir. İstanbul'da yaşıyor ve yüz yüze görüşmek istiyorsanız bir istanbul arzuhalci arayabilirsiniz; biz aynı hizmeti Türkiye'nin her yerine online veriyoruz.
• Avukat: Başvurunuz reddedildiyse (ret sonrası yolları vatandaşlık itiraz dilekçesi sayfasında anlattım), hakkınızda güvenlik ya da kamu düzeni gerekçesi ileri sürüldüyse veya yatırım yoluyla vatandaşlık gibi büyük bedelli bir işlem yürütüyorsanız avukatla çalışmanızı tavsiye ederim. Dilekçeyi biz yazarız ama idari yargıda temsil avukatlık işidir.

Bizler dosyanızın hangi aşamada olduğunu sizinle birlikte değerlendiriyor, ihtiyacınız olan yazıyı düzgün bir Türkçeyle, kısa ve tek konulu hazırlıyoruz; metni size açıklamadan imzaya göndermiyoruz. Ön görüşme ücretsizdir. Bize 0551 837 30 04 numarasından ulaşabilirsiniz.

Vatandaşlık başvuru dilekçesi örnekleri

İlk örnek, vatandaşlık dosyası incelenirken başka bir ilçeye taşınan ve tebligatların yeni adrese gelmesini isteyen bir yabancı içindir.

Bu örnekte şuna dikkat edin: Başvurunun içeriğine hiç girmedik. Bu yazının tek işi, size gelecek bir yazının doğru kapıya ulaşmasını sağlamak. Telefon numaranızı da yazın; bazı müdürlükler randevu ya da belge için önce arar.

İkinci örnek, müdürlüğün istediği eksik belgeyi süresi içinde teslim eden bir başvuru sahibi içindir. Belgeyle birlikte üst yazı olarak verilir.

Bu örnekte şuna dikkat edin: Müdürlüğün yazısının tarihini andık; böylece belgenin hangi talebe cevap olduğu belli. Tercümeyi ayrı ek olarak gösterdik. Kendi durumunuza uyan metni Türkiye'nin neresinde olursanız olun dilekçe yazdır seçeneğiyle bize hazırlatabilirsiniz.

Sık sorulan sorular