Mazeret Dilekçesi Yazdır: Gidemeyeceğiniz Randevuya Göre Doğru Adres ve Doğru Belge

Elinize bir çağrı kâğıdı geçti: mahkemeden tanık davetiyesi, arabulucudan toplantı daveti ya da askerlik şubesinden sevk belgesi. Tarih belli, ama siz o gün orada olamayacaksınız. Mazeret bildirmek her durumda mümkündür; ama mazeretin kime yazılacağı, hangi belgeyle destekleneceği ve gitmemenin sonucu çağrının türüne göre tamamen değişir.

Önce çağrıya bakın: Sizi kim, ne sıfatla çağırıyor?

Aşağıdaki tablo, en sık karşılaştığım çağrıları ve mazeretin nereye bildirileceğini gösteriyor. Kendi durumunuzu bulun, sonra ilgili bölüme geçin.

Tanık olarak çağrıldıysanız

Tanıklık bir vatandaşlık yükümlülüğüdür. Davetiye size geldiyse davanın tarafı olmasanız da o gün mahkemede bulunmanız beklenir. Gelemeyecekseniz durumu davetiyeyi gönderen mahkemeye yazılı olarak bildirin. Dilekçenizde davetiyedeki dosya numarasını, duruşma tarihini ve hangi taraf için tanık gösterildiğinizi yazın.

Mahkeme genellikle mazereti kabul edip sizi başka bir duruşmaya yeniden çağırır. Siz de dilekçenizde uygun olduğunuz tarihleri ya da bulunduğunuz şehirdeki mahkemede dinlenme imkânını belirtebilirsiniz. Başka bir şehirde yaşıyorsanız ifadenizin bulunduğunuz yerdeki mahkeme aracılığıyla alınmasını istemek, yol masrafı ve iş kaybı açısından mantıklıdır.

Sizi tanık gösteren tarafa da haber verin. Tanığın gelmemesi onun dosyasını uzatır ve tanık listesinin nasıl kurulduğu davayı doğrudan etkiler. Taraf iseniz ve tanıklarınızı nasıl bildireceğinizi merak ediyorsanız tanık bildirme dilekçesi sayfasına bakın.

Arabulucunun ilk toplantısına gidemiyorsanız

İş, kira, tüketici, ortaklığın giderilmesi ya da ticari bir uyuşmazlıkta dava açılmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur. Arabulucu tarafları toplantıya çağırır. Bu davete telefonla "gelemiyorum" demek yetmez. Mazeretinizi yazılı olarak ve belgesiyle arabulucuya iletin; e-posta da kullanılabilir ama gönderdiğinizin kaydını saklayın.

Bunu ciddiye almanızın sebebi açık: İlk toplantıya mazeretsiz katılmayan taraf, sonra açılan davada haklı çıksa bile karşı tarafın yargılama giderlerinin yarısından sorumlu olur; lehine vekâlet ücreti de yarıya iner (HUAK m.18/A-11). Arabuluculuk süresi de sınırlıdır: genel kuralda görevlendirmeden itibaren 3 hafta, zorunlu hâllerde 1 hafta uzatma. Ticari uyuşmazlıklarda 6 hafta ve en fazla 2 hafta uzatma (TTK m.5/A-2). Mazeretinizle birlikte yeni bir tarih önerirseniz süreyi tüketmeden toplantının yapılmasına yardımcı olursunuz. Süre uzatımı istemek gerekirse süre uzatım dilekçesi sayfasında anlattım.

Askerlik sevkinde kanunun saydığı mazeretler

Askerlik sevkinde mazeret serbestçe takdir edilmez; kanun hangi durumların mazeret sayılacağını tek tek sayar (7179 s.K. m.23):

• Tutukluluk.
• Raporlu istirahat.
• Eşin ya da ikinci dereceye kadar bir hısımın hayati tehlike taşıyan hastalığı (heyet raporuyla).
• Sevkten önceki ya da sonraki 15 gün içinde eşin veya bir hısımın ölümü; kendisinin ya da bir hısımın evlenmesi.
• Sevkten önceki ya da sonraki 2 ay içinde çocuk doğumu.

Bu durumları gösteren belgeler askerlik şubesine verilir ve bu süreler için gecikme cezası uygulanmaz. Listede olmayan bir sebep (işiniz, sınavınız, taşınmanız) sevk mazereti sayılmaz. Öğrenim ya da mezuniyet nedeniyle sevkin ileri atılmasını istiyorsanız bu mazeret değil, erteleme konusudur; askerlik erteleme dilekçesi sayfasına bakın.

Mazeret dilekçesinde dikkat edilmesi gerekenler

Belge, mazeretin kendisidir

Mazeret dilekçesinde en önemli ek belgedir. Hastalıkta rapor, ölümde ölüm belgesi ya da defin ruhsatı, doğumda doğum raporu, yolculukta bilet. Raporun tarihi çağrı tarihini kapsamalı ve "istirahat" ya da "yol yapamaz" gibi bir ifade içermelidir. Muayene olduğunuzu gösteren bir kâğıt, o gün gelemeyeceğinizi göstermez.

Ne istediğinizi yazın

Mazeret dilekçesinin sonunda bir istem olmalı: yeni bir tarih verilmesi, ifadenizin bulunduğunuz yerde alınması, toplantının ertelenmesi. "Bilgilerinize sunarım" diye biten dilekçede kurum sizin adınıza karar verir.

Kısa tutun

Mazeret dilekçesi bir sayfayı geçmemelidir. Çağrının bilgisi, engelin ne olduğu, belge ve istem. Davanın esasına, karşı tarafla aranızdaki anlaşmazlığa girmeyin; tanık olarak çağrıldıysanız hele hiç girmeyin. Tanığın görüşü mahkemede, yemin altında alınır.

İnternette "dilekçe yaz" diye hazır şablon arayanlara tavsiyem şu: Şablondaki süslü kalıpları değil, bu dört parçayı esas alın. Mazeret dilekçesinde kurumun görmek istediği yalnızca bunlardır.

Bu dilekçeyi kim verir, kimden destek alırsınız?

Mazeret dilekçesini çağrılan kişi kendisi verir. Ağır hastalık ya da tutukluluk gibi kendi başına veremeyeceği durumlarda bir yakını, belgeyle birlikte onun adına bildirir. Avukatı olan taraflarda bildirimi avukat yapar. Askerlikte yükümlünün kendisi ya da ailesi belgeleri şubeye ulaştırabilir.

Bu dilekçe için avukat gerekmez; kısa bir metindir ve kendiniz yazabilirsiniz. Desteğe ihtiyaç duyduğunuz nokta genellikle şudur: Mazeretin doğru yere ve zamanında ulaşması, belgenin yeterli olup olmadığı. Seçenekleriniz şunlar: kendiniz yazmak, adliye ön bürosuna ya da askerlik şubesine telefonla danışmak, bir arzuhalciye yazdırmak. Bizler mazeret dilekçenizi çağrı kâğıdınıza ve elinizdeki belgeye bakarak hazırlıyoruz; belge yetersizse bunu baştan söylüyoruz. Arayın: 0551 837 30 04. Ön görüşme ücretsizdir ve Türkiye'nin her yerinden online dilekçe yazdırma hizmeti veriyoruz.

Nereye ve nasıl verilir, ne zaman sonuçlanır?

Mahkemeye verilecek mazereti, bulunduğunuz yerdeki adliyenin ön bürosuna verebilirsiniz; UYAP üzerinden ilgili mahkemeye ulaşır. e-İmzanız varsa UYAP Vatandaş Portal'dan da gönderebilirsiniz. Duruşmaya saatler kaldıysa mahkeme kalemini telefonla arayıp dilekçenin dosyaya ulaştığını teyit edin. Arabulucuya mazeret, arabulucunun size bildirdiği iletişim kanalıyla yazılı gönderilir. Askerlik şubesine belgeler elden ya da şubenin bildirdiği yolla verilir; sevk belgesi e-Devlet'ten de alınabilir (7179 m.19).

Mahkemedeki mazeret için kanunda bir karar süresi yok; hâkim duruşma günü ya da öncesinde dosya üzerinden değerlendirir. Askerlik şubesi bir kamu kurumu olduğundan dilekçelere genel kural olarak en geç 30 gün içinde cevap verilir (3071 s.K. m.7); ama sevk tarihine yakın bir mazerette bu süreyi beklemeyin, şubeye bizzat ulaşın.

Mazeretiniz kabul edilmezse ne yapabilirsiniz?

Mazeretin reddi her zaman bir son değildir. Önce reddin gerekçesine bakın. En sık red sebebi belgenin yetersiz olmasıdır: rapor çağrı tarihini kapsamıyordur, "istirahat" ifadesi yoktur ya da belge mazeretten sonra alınmıştır. Bu durumda eksik belgeyi tamamlayıp kısa bir ek dilekçeyle yeniden sunabilirsiniz.

Tanık olarak çağrıldıysanız mahkeme genellikle sizi yeni bir duruşmaya çağırır. Bu ikinci çağrıyı kaçırmamanız önemlidir; aynı gerekçeyle tekrarlanan mazeretler hâkimin gözünde zayıflar. Yeni tarihte gerçekten bulunamayacaksanız bunu ilk dilekçede söyleyin ve uygun olduğunuz tarih aralığını yazın.

Arabuluculukta mazeret kabul edilmezse ve toplantı yapılamazsa arabulucu son tutanağı düzenler. Tutanakta katılmadığınız yazar. Sonradan açılan davada mazeretinizin haklı olduğunu belgeleriyle anlatmak size kalır; bu yüzden arabulucuya gönderdiğiniz mazeret yazısının ve ekinin bir kopyasını saklayın.

Askerlik şubesi mazereti kanundaki hâllere uymadığı için kabul etmezse yeni sevk tarihine uyun ve konuyu şubeyle yazılı olarak netleştirin. Sevk sonrası işlemler ve idari para cezası ihtimali için askerlik dilekçesi sayfasına göz atabilirsiniz.

Mazeret dilekçesi örnekleri

İlk örnek, başka bir şehirde görülen bir davada tanık olarak çağrılan ama o gün ameliyatlı olduğu için gidemeyecek kişi içindir.

Bu örnekte şuna dikkat edin: Tanık davanın esasına hiç girmiyor. Kimin tanığı olduğunu, neden gelemeyeceğini ve ne istediğini yazıyor; o kadar.

İkinci örnek, sevk tarihinden birkaç hafta önce çocuğu doğacak olan yükümlü içindir. Kanunun saydığı 2 aylık doğum mazeretine dayanıyor.

Bu örnekte şuna dikkat edin: Dilekçe mazereti kanundaki ifadeyle kuruyor ve yeni tarihin bildirilmesini istiyor. Doğum henüz gerçekleşmediyse doğumdan sonra belgeyi tamamlamayı unutmayın.

Sık sorulan sorular