İstinaf Dilekçesi Yazdır: Bölge Adliye Mahkemesine Kararın Hatasını Anlatmak

Dava bitti, karar aleyhinize çıktı ya da istediğinizin yalnızca bir kısmı verildi. Bu noktada çoğu kişi kararın haksız olduğunu yazıp bölge adliye mahkemesine göndermek ister. Ama istinaf incelemesi duygularla değil, kararın içindeki somut hatalarla yürür. Dilekçeniz "karar yanlış" demekle kalırsa, inceleme yapan daire neyin yanlış olduğunu kendisi aramak zorunda kalır ve bu sizin lehinize işlemez.

Önce gerekçeli kararı baştan sona okuyun

İstinaf dilekçesi hüküm özetine göre değil, gerekçeli karara göre yazılır. Duruşmada okunan kısa karar size yalnızca sonucu söyler. Mahkemenin hangi delile güvendiğini, hangi tanığı inandırıcı bulmadığını, hangi bilirkişi raporunu esas aldığını gerekçeli karardan öğrenirsiniz. Sürenin başlangıcı da zaten bu kararın tebliğidir.

Kararı okurken yanına üç sütunlu bir not çıkarın: mahkeme neyi kabul etmiş, neye dayanmış, sizin buna karşı elinizde ne var. Bu tablo dilekçenizin iskeleti olacak. En sık gördüğüm hata şu: kişi kararı bir kez okuyor, öfkeyle dilekçeye başlıyor ve karardaki asıl dayanağı hiç tartışmıyor. Oysa dairenin kararı değiştirmesi için o dayanağın neden hatalı olduğunu görmesi gerekir.

Dosyadaki tutanakları, bilirkişi raporunu ve karşı tarafın dilekçelerini elinizde bulundurun. Bunlar sizde yoksa kalemden isteyebilirsiniz; nasıl isteneceğini dosya fotokopisi dilekçesi sayfasında anlattım. Fotokopiyi beklemek süreyi durdurmaz; bunu baştan hesaba katın.

İstinaf sebeplerini ikiye ayırın: usul ve esas

Bir kararın hatası iki yerden gelebilir. Ya mahkeme yargılamayı yürütürken bir kuralı çiğnemiştir, ya da doğru yürüttüğü yargılamanın sonunda olayı veya hukuku yanlış değerlendirmiştir. Dilekçede bu iki grubu ayrı başlıklar altında yazmak, dairenin işini kolaylaştırır ve sizin de neyi istediğinizi netleştirir.

Usul hatalarında kendinize şu soruyu sorun: Bu hata olmasaydı sonuç değişir miydi? Dinlenmeyen tanık dosyada başka hiçbir delille ispatlanamayan bir olayı anlatacak idiyse bu güçlü bir sebeptir. Zaten başka delillerle ispatlanmış bir konuyu anlatacak idiyse daire bunu sonucu etkilemeyen bir eksiklik sayabilir.

İstinaf dilekçesinde dikkat edilmesi gerekenler

Süre: gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta

Hukuk davalarında istinaf süresi, ilamın usulen tebliğinden başlayarak 2 haftadır (HMK m.345). Ceza davalarında da süre hükmün gerekçesiyle birlikte tebliğinden itibaren 2 haftadır (CMK m.273); eski kaynaklarda gördüğünüz "7 gün" bilgisi 2024'te değişti. Süre kesindir; bir gün geç verilen dilekçe incelenmeden reddedilir. Son günlere kaldıysanız acil dilekçe yazdır seçeneğine başvurabilirsiniz, ama gerekçeli kararı aldığınız hafta harekete geçmek her zaman daha sağlıklıdır. Sürenin nasıl sayıldığını, e-tebligatta tebliğ gününün nasıl belirlendiğini ve harçları istinaf başvuru dilekçesi sayfasında ayrıntılı anlattım.

Kararın tamamına mı, bir kısmına mı?

Dava kısmen kabul edildiyse yalnızca reddedilen kısma karşı istinaf yoluna gidebilirsiniz. Dilekçenin başında hangi hüküm fıkrasına itiraz ettiğinizi açıkça yazın. "Kararın tamamının kaldırılmasını" istemek, lehinize olan kısmı da tartışmaya açmaz ama dilekçenizin odağını dağıtır.

Her itirazı karardaki bir paragrafa bağlayın

Gerekçeli kararın sayfa ve paragrafını gösterin: "Kararın 4. sayfasında mahkeme, ödemenin yapılmadığını kabul etmiştir; oysa dosyada [tarih] tarihli dekont mevcuttur." Bu tek cümle, iki sayfalık genel şikâyetten daha etkilidir.

Yeni bir dava açmıyorsunuz

İstinaf, ilk derecede tartışılan uyuşmazlığın yeniden incelenmesidir. İlk derecede hiç ileri sürmediğiniz yeni bir iddiayı ya da yeni bir talebi bu aşamada eklemeye çalışmak çoğu zaman sonuç vermez. Ellerinizdeki bir belgeyi ilk derecede neden sunamadığınızı anlatamıyorsanız o belgeye dayanmayın.

Parasal sınırı kontrol edin

Her karar istinafa açık değildir; düşük değerli davalarda verilen kararlar kesindir. Sınır her yıl güncellenir ve davanın açıldığı tarihteki sınır esas alınır (HMK Ek m.1). Manevi tazminat davalarında miktara bakılmaksızın istinaf yolu açıktır (HMK m.341). Kararın altında "istinaf yolu açık olmak üzere" ya da "kesin olmak üzere" ibaresine bakın; mahkemenin bu konuda ne yazdığını görmeden dilekçeye başlamayın.

İstinaf dilekçesini kim yazmalı, kimler verebilir?

İstinaf yoluna kararın aleyhine olduğu taraf başvurur: davacı, davalı, davaya katılan fer'i müdahil ya da bunların kanuni temsilcisi ve vekili. Dava sürerken taraf vefat ettiyse mirasçılar dosyaya girerek başvurabilir. Kararın tamamen lehinize olduğu bir davada istinaf yoluna başvuramazsınız; karşı taraf başvurduysa onun dilekçesine cevap verirsiniz.

Kanun istinaf dilekçesini avukat zorunluluğuna bağlamaz; kendi adınıza verebilirsiniz. Ama dürüst olayım: istinaf, dilekçesinin kalitesine en çok bağlı olan aşamadır. Daire çoğu dosyayı duruşma açmadan, yalnızca dosya ve dilekçeler üzerinden inceler. Sözlü anlatma şansınız olmayabilir. Ceza davalarında, ağır sonuçlu aile davalarında ve yüksek değerli alacak davalarında bir avukatla çalışmanızı tavsiye ederim. Dilekçeyi biz yazarız; ama dosyanın bölge adliye mahkemesindeki takibi avukatlık işidir.

Kime yazdırabilirsiniz?

Seçenekleriniz şöyle: dilekçeyi kendiniz yazabilir, adliyedeki ön bürodan usule dair bilgi alabilir, bir avukatla anlaşabilir ya da bir arzuhalciden destek alabilirsiniz. Ön büro dilekçenizi teslim alır ama içeriğine yardım etmez. Avukat hem dilekçeyi yazar hem dosyayı takip eder. Davayı ilk derecede kendiniz yürüttüyseniz ve dosyaya hâkimseniz, iyi kurulmuş bir dilekçe çoğu zaman en çok ihtiyacınız olan şeydir.

Bizler istinaf dilekçesini gerekçeli kararı ve dosyadaki belgeleri birlikte okuyarak hazırlıyoruz. Önce hangi hataların sonucu değiştirebileceğini konuşuyoruz; zayıf sebepleri dilekçeye koymuyoruz. Süre 2 hafta olduğu için gerekçeli kararı aldığınız gün bizi aramanız size zaman kazandırır. Bize "benim yerime bu dilekçe yaz" dediğinizde ilk istediğimiz şey gerekçeli kararın kendisi ve tebliğ tarihidir. Durumunuzu anlatmak için 0551 837 30 04 numarasından bize ulaşın; ön görüşme ücretsizdir ve Türkiye'nin her yerine online hizmet veriyoruz.

Dilekçe nereye verilir, sonra ne olur?

İstinaf dilekçesi kararı veren ilk derece mahkemesine hitaben yazılır ve oraya ya da bulunduğunuz yerdeki başka bir mahkemeye verilebilir (HMK m.343). Dilekçede hem kararı veren mahkemenin adı hem de dosyanın gideceği bölge adliye mahkemesi yazılır. e-İmza ya da mobil imzanız varsa UYAP Vatandaş Portal üzerinden de gönderebilirsiniz.

Dilekçeniz karşı tarafa tebliğ edilir, karşı taraf cevap verebilir. Ardından dosya bölge adliye mahkemesine gönderilir. Daire başvuruyu esastan reddedebilir, kararı kaldırıp yeniden karar verebilir ya da dosyayı ilk derece mahkemesine geri gönderebilir. Daire kararından sonra temyiz yolu açık mı, bunu dairenin kararı söyler; temyiz aşamasının nasıl işlediğini temyiz dilekçesi sayfasında anlattım. Mevzuatın kendisini okumak isterseniz Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun güncel metni mevzuat.gov.tr adresinde yayımlanıyor.

Bölge adliye mahkemesi kaç günde karar verir?

Kanunda istinaf incelemesi için bir karar süresi yok. Adalet Bakanlığı'nın Adalet İstatistikleri 2025 verisine göre bölge adliye mahkemelerinin hukuk dairelerinde bir dosya ortalama 371 günde, ceza dairelerinde ortalama 245 günde sonuçlanıyor. Bu, dosyanın daireye ulaştığı andan çıkışına kadar geçen ortalamadır; dilekçenin karşı tarafa tebliği ve dosyanın gönderilmesi için geçen süre bunun öncesindedir. Bu rakamlar bir garanti değildir; dairenin iş yüküne ve dosyanın niteliğine göre değişir.

Bu bekleme sürecinde karar kural olarak kesinleşmemiştir. Kararın icrası ise ayrı bir konudur: para alacağına ilişkin bir karar istinaf aşamasında da icraya konabilir. Aleyhinize icra takibi başlatıldıysa ne yapabileceğinizi icra dilekçesi sayfasında anlattım.

İstinaf dilekçesi örnekleri

İlk örnek, alacak davasında mahkemenin bilirkişi raporundaki hesap hatasını görmeden karar verdiği durum içindir. Raporun kendisine ilk derecede itiraz ettiyseniz bu örnek daha da güçlenir; o itirazın nasıl yazıldığını bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi sayfasında anlattım.

Bu örnekte şuna dikkat edin: Dilekçe kararın tamamına değil, tek bir hüküm fıkrasına yöneliyor. Her sebep karardaki sayfaya ve dosyadaki bir belgeye bağlanıyor. "Haksız karar" gibi bir ifade yok; hata rakamla gösteriliyor.

İkinci örnek, nafaka davasında bildirdiğiniz tanıklar dinlenmeden karar verildiği, yani usul hatasının öne çıktığı durum içindir. Nafakanın kendisini anlatan genel bilgi nafaka dilekçesi sayfasında.

Bu örnekte şuna dikkat edin: Usul hatası tek başına anlatılmıyor; hatanın sonucu neden değiştirdiği ikinci maddede açıkça gösteriliyor. Talep de kademeli kurulmuş: önce geri gönderme, olmazsa dairenin kendisinin incelemesi.

Sık sorulan sorular