Sulh Ceza Hakimliği Dilekçesi Yazdır: Savcının Kararını Hâkime Taşımak

Sulh ceza hâkimliği, vatandaşın en çok bir kararın ardından tanıştığı makamdır. Genellikle elinize "kovuşturmaya yer olmadığına" ya da "soruşturma yapılmasına yer olmadığına" yazan bir karar gelir ve kararın altında itiraz için 2 hafta süreniz olduğu yazar. Bu sayfada o 2 haftayı nasıl kullanacağınızı ve hâkimin itirazınızda neye bakacağını anlatıyorum.

Elinizdeki karar hangisi?

Sulh ceza hâkimliğine verilen dilekçelerin büyük kısmı bir savcılık kararına itirazdır. Ama karar türleri birbirine benzer ve itirazın içeriği karara göre değişir:

KYOK'tan sonra dosyanın genel olarak nasıl ilerlediğini ve klasik bir itiraz örneğini savcılık suç duyurusu dilekçesi sayfasında verdim. Burada daha çok, itirazı inceleyecek hâkimin bakış açısına odaklanıyorum.

Hangi sulh ceza hâkimliğine başvurulur?

Bu konu en çok ilçelerde yaşayanların kafasını karıştırır. KYOK'a itiraz, kararı veren savcının yargı çevresindeki ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine yapılır (CMK m.173/1). Yani kararı ilçenizdeki başsavcılık verdiyse ama ilçenizde ağır ceza mahkemesi yoksa, itirazınızı inceleyecek hâkimlik bağlı olduğunuz ağır ceza merkezindedir.

Pratikte bunun sizin için anlamı şudur: Hitabı doğru yazın, dilekçeyi yine kendi adliyenize verebilirsiniz. Adliye ön bürosu dilekçeyi yetkili hâkimliğe gönderir. Ama hitapta yanlış hâkimlik yazarsanız dosyanın gidip gelmesi zaman kaybettirir. Kararın kendisinde itiraz merciinin yazılı olması gerekir (CMK m.172/1); hitabı oradan kopyalayın.

Sulh ceza hâkimliği dilekçesinde dikkat edilmesi gerekenler

2 haftanın hesabı

KYOK'a itiraz süresi, kararın size tebliğinden itibaren 2 haftadır (CMK m.173/1). Bu süre eskiden 15 gündü; 7499 sayılı Kanun ile "iki hafta" oldu. Tebliğ, kararın size resmî yolla ulaştırıldığı gündür. Pazartesi tebliğ edilen bir kararda süre, iki hafta sonraki pazartesi biter. Tebliğ şekli sürenin başlangıcını değiştirir:

• Elden imzayla aldıysanız: İmza attığınız gün tebliğ günüdür.
• Kapınıza ihbarname yapıştırıldıysa: İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih tebliğ tarihi sayılır (Tebligat Kanunu m.21). Muhtarlıktan zarfı geç almanız süreyi uzatmaz.
• e-Tebligat adresiniz varsa: Tebligat, adresinize ulaştığı tarihi izleyen 5. günün sonunda yapılmış sayılır (Tebligat Kanunu m.7/a).

Hâkimlik kararlarına CMK m.268 uyarınca yapılan itirazda ise süre, kararı öğrenmeden itibaren 2 haftadır. Bu itiraz dilekçe ile ya da zabıt kâtibine beyanla, kararı veren mercie yapılır.

Gerekçeye cevap vermek

En sık gördüğüm hata, itiraz dilekçesinin ilk şikâyet dilekçesinin kopyası olmasıdır. Hâkim olayı zaten dosyadan okur. Onun sorusu şudur: "Savcının gerekçesinde bir hata var mı?" Bu yüzden kararın gerekçesini okuyun ve her bir cümleye ayrı cevap verin. Kanun da itiraz dilekçesinde kamu davası açılmasını gerektirebilecek olayların ve delillerin belirtilmesini ister (CMK m.173/2).

• Savcı "tanık yok" diyorsa, dinlenmeyen tanığın adını ve ne göreceğini yazın.
• Savcı "deliller yetersiz" diyorsa, toplanmamış delilin yerini gösterin: hangi kamera, hangi banka kaydı, hangi rapor.
• Savcı "hukuki uyuşmazlık" diyorsa, olayı borç ilişkisinden ayıran hileyi ya da kastı somut olarak anlatın.

Dosyayı görmeden itiraz yazmayın

Kararın gerekçesi çoğu zaman şüphelinin ifadesine ya da dosyadaki bir rapora dayanır. Bunları görmeden yazdığınız itiraz, karanlıkta atılmış bir ok gibidir. Kararı aldıktan sonra ilk iş, soruşturma dosyasında nelerin bulunduğunu öğrenmektir. UYAP Vatandaş Portal üzerinden taraf olduğunuz dosyaları görüntüleyebilirsiniz; görüntüleyemediğiniz belgeler için adliyeye gidip dosyayı incelemek ya da örnek almak isteyebilirsiniz.

Dosyayı okurken şunlara bakın: şüpheli ne savunmada bulunmuş, savcı hangi tanığı dinlemiş, hangi kayıt istenmiş ve hangisi istenmemiş. İtirazınızın en güçlü cümlesi genellikle buradan çıkar: "Şüpheli ifadesinde o saatte iş yerinde olduğunu söylemiş, ancak iş yerinin giriş kayıtları istenmemiştir." Bu tek cümle, sayfalarca öfkeli anlatımdan daha etkilidir. Dosyayı incelemek birkaç gününüzü alabilir; 2 haftalık sürenin bu yüzden ilk gününden başlamanızı öneririm.

Ret halinde masraf

İtirazınız reddedilirse itiraz eden olarak yargılama giderlerine mahkûm edilirsiniz (CMK m.173/3). Bu, dayanaksız itirazdan kaçınmanız için bir nedendir. Gelir durumunuz giderleri karşılamaya yetmiyorsa adli yardım dilekçesi sayfasındaki açıklamalara göz atabilirsiniz.

Sulh ceza hâkimliği dilekçesi örnekleri

Klasik KYOK itirazı örneği kardeş sayfada bulunduğu için burada iki farklı durumu seçtim: hiç soruşturma açılmamış bir başvuru ve hâkimliğin verdiği bir karara üçüncü kişinin itirazı.

Örnek 1'i ne zaman kullanırsınız? Savcılık, şikâyetinizi "soyut ve genel nitelikte" bularak soruşturma bile açmadan kapattıysa. Bu durumda itirazın asıl işi, başvurunun aslında somut olduğunu göstermektir.

Bu örnekte şuna dikkat edin: Dilekçe olayı yeniden anlatmıyor, kararın "soyut" tespitinin neden yanlış olduğunu üç somut noktayla gösteriyor. "Gönderilmek üzere" ifadesi, dilekçeyi başsavcılığa verdiğinizde de doğru yere ulaşmasını sağlar. Yeni tanık bildirmeniz gerekirse yazım şeklini tanık bildirme dilekçesi sayfasında bulabilirsiniz.

Örnek 2'yi ne zaman kullanırsınız? Başka biri hakkındaki bir soruşturmada, size ait bir eşyaya ya da araca hâkimlik kararıyla el konulduysa ve siz o soruşturmanın tarafı değilseniz.

Bu örnekte şuna dikkat edin: Bu itirazda süre kararın tebliğinden değil, öğrenmeden itibaren 2 haftadır; o yüzden öğrenme tarihini ve nasıl öğrendiğinizi yazdım. İşiniz için aracın neden gerekli olduğunu belgelemek hâkimin değerlendirmesini kolaylaştırır.

Dilekçe nasıl verilir, hâkimlik ne zaman karar verir?

İtirazı adliyedeki ön büroya tek nüsha olarak elden verebilirsiniz. UYAP Vatandaş Portal üzerinden de gönderebilirsiniz; bunun için e-imza ya da mobil imza gerekir, e-Devlet şifresiyle yalnızca görüntüleme yapılabiliyor. Son günlerdeyseniz elden vermeyi tercih edin ve kayıt numarasını alın; sürenin içinde verdiğinizin kanıtı odur.

Sulh ceza hâkimliğinin itirazı karara bağlaması için kanunda belirli bir gün sayısı yoktur ve bu itirazlar için yayımlanmış bir ortalama süre de bulamadım. Süreyi şunlar belirler: soruşturma dosyasının başsavcılıktan hâkimliğe ne zaman gönderildiği, hâkimliğin iş yükü ve hâkimin ek inceleme isteyip istemediği. İtiraz kabul edilirse savcılık soruşturmaya devam eder ve gerekirse kamu davası açılır; o aşamada dosyanız asliye ceza mahkemesi dilekçesi sayfasında anlattığım sürece girer. Bunlar bir garanti değildir; aynı adliyede bile süreler dosyadan dosyaya değişir.

İtirazınız reddedilirse ve kovuşturmaya yer olmadığı kararı kesinleşirse, yeni delil elde edilmedikçe aynı fiil için kamu davası açılamaz (CMK m.172/2). Yeni bir delil bulursanız, bunu ilk şikâyetinizi kaleme alırken olduğu gibi suç duyurusu dilekçesi düzeninde, delili öne çıkararak savcılığa bildirebilirsiniz.

Bu itirazı kim yapabilir, kime yazdırabilirsiniz?

KYOK'a itiraz hakkı, suçtan zarar görene aittir; kararda kimin itiraz edebileceği de yazılıdır. Çocuklarda veli, kısıtlılarda vasi, şirketlerde yetkili temsilci itiraz eder. Hâkimlik kararına itirazda ise o karardan doğrudan etkilenen kişi, Örnek 2'deki gibi soruşturmanın tarafı olmasa da başvurabilir.

Kararın gerekçesi kısa ve sizin itirazınız tek bir eksik delile dayanıyorsa itirazı kendiniz yazabilirsiniz. Gerekçe uzun ve teknikse, bilirkişi raporuna ya da birden fazla tanığa dayanıyorsa, iyi bir dilekçe yazımı gerekir; çünkü hâkim yalnızca sizin gösterdiğiniz eksiklere bakar. Ağır bir suç, ciddi bir maddi zarar ya da çok sayıda şüpheli söz konusuysa bir avukattan destek almanızı öneririm. Dilekçeyi biz yazarız ama dosyanın sonraki aşamalarındaki takibi avukatlık işidir.

"Bana yakın bir dilekçe yazdıran yer var mı?" diye arıyorsanız, bizler sulh ceza hâkimliği itirazlarını Türkiye genelinde çevrim içi hazırlıyoruz. Kararın fotoğrafını ve tebliğ tarihini bize gönderin, süreyi birlikte hesaplayalım. 0551 837 30 04 numarasından ulaşabilirsiniz; ön görüşme ücretsizdir. Sulh ceza hakimliği dilekçesi yazdır talebinde ilk sorumuz her zaman "karar size hangi gün tebliğ edildi?" olur.

Sık sorulan sorular